Düzen Hastalığı Belirtileri ve Tedavisi
22 Temmuz 2024

Düzen Hastalığı Belirtileri ve Tedavisi

Düzen Hastalığı (Obsesif Kompulsif Bozukluk)

Obsesif kompulsif bozukluk (OKB), bir anksiyete rahatsızlığı olarak bilinir. Bu rahatsızlıkta, tekrarlayan davranışlar ve düşüncelerle kişiyi döngüsüne hapseden, kısıtlayan bir durum oluşmaktadır. OKB'li kişiler, kontrol altına alamadıkları yenilenen ve stres oluşturan obsesyonlar nedeniyle huzursuz olurlar. Bu düşüncelerin yarattığı anksiyete, bazı ritüelleri veya normalde yapılması gereken rutin hareketleri gerçekleştirme ihtiyacı doğurur. Ritüeller, takıntı haline gelmiş olan düşüncelerin önlenmesi veya akıldan uzaklaştırılması yoluyla yapılır. Ritüeller anksiyeteyi geçici olarak durdurmaya yarar. Obsesif düşüncelerin yeniden oluşması halinde, kişinin ritüeli tekrar etmesi gerekir. Bu rahatsızlık, kişinin zamanını çalarak günlük yapması gereken işleri engeller hale gelir. Kişiler yaptıklarının, takıntılarının ve saplantılarının gerçek olmadığını ya da anlamsız olduğunun farkında olsalar bile, kendilerine engel olamazlar. Erkekleri ve kadınları eşit derecede etkileyen bir hastalık olarak kabul edilir. Düzen hastalığında, insanlar objeleri ne kadar düzeltmiş olsa da bundan yine memnun olmazlar.

Beyinde olan düzen ve ahenk, bu tür davranışları kontrol altına alarak, kişinin ne kadar düzenli ve tertipli olması gerektiğini dengeler. Bu denge kişilere göre değişim gösterdiğinden, bazı kişiler için az olan durum, bazıları için aşırı olarak kabul edilir. Bazılarında ise denge aşırı uçlara kaymakta ve önüne geçilemeyen hastalık konumuna gelmektedir.

Obsesif Kompulsif Bozukluk Belirtileri Nelerdir?

Yaygın Obsesyon Belirtileri

  • Pislik ya da mikrop bulaşmasından duyulan korku
  • Başkasına zarar vermekten korkma
  • Hata yapmaktan korkma
  • Sosyal yönden kabul edilemez şekilde davranmaktan ya da rezil olmaktan korkma
  • Düzen, simetri ve kusursuzluk ihtiyacı
  • Aşırı kuşku ve sürekli olarak düzen ihtiyacı duymak

Yaygın Kompulsiyon Belirtileri

  • Tekrar tekrar yıkanma, duş almak ya da ellerini yıkamak
  • El sıkışmayı ya da kapı kollarına dokunmayı istememek
  • Ocak, kilit gibi şeyleri sürekli olarak kontrol etmek
  • Rutin işleri yaparken yüksek sesle ya da içinde sayı saymak
  • Sürekli olarak bir şeyleri düzeltmeye çalışmak
  • Belirli bir sıraya göre yemek yeme
  • Sürekli akıldan çıkmayan, rahatsızlık veren, uykuyu bölen şeylere takılıp kalmak
  • Belirli kelimeleri, duaları ya da cümleleri tekrar etmek
  • Yapılan işleri belli sayıda yapmaya çalışmak
  • Değersiz şeyleri toplama ve biriktirmek

Obsesif Kompulsif Hastalığın Nedenleri Nelerdir?

Biyolojik Etkenler

Beyin yapısı içinde bedenin işleyişi için gerekli olan nöron adında çok sayıda sinir hücresi bulunmaktadır. Bunlar elektrik sinyalleriyle iletişim sağlarlar. Bazı kimyasallar ise sinyalleri nörondan nörona iletimini sağlar. Yapılan araştırmalarda serotonin adı verilen kimyasalın seviyesinin düşmesi sonucunda bu rahatsızlığın görüldüğü belirlenmiştir. Bunun genetik olarak ailede geçiş yaptığı da belirlenmiştir. Beynin bazı bölgeleri serotonin azlığından etkilenir. Ayrıca streptokok bakterisinin sebep olduğu enfeksiyonun da bu rahatsızlığa neden olduğu belirlenmiştir.

Çevresel Etkenler

Çevresel stres yaratan bazı etkenler de obsesif kompulsif bozukluğu tetikleyebilir. Bazı faktörler kişide bulunuyorsa, bu sorunu daha fazla kötüleştirir. Bu faktörler:
  • Taciz
  • Hastalık
  • Yaşamsal değişimler
  • Sevilen bir kişinin kaybı
  • Okul ya da iş ile ilgili değişimler ya da sorunlar
  • Yaşanan ilişkiyle ilgili kaygı ve sorunlar

Obsesif Kompulsif Bozukluk Tanısı ve Tedavisi Nasıl Olur?

Bu rahatsızlığın tanısı için laboratuvar testi uygulanmaz. Hastanın ritüeller için ayırdığı zaman doktor tarafından sorgulanarak, belirtiler sorgulanır ve tanı konur. Kendiliğinden geçmeyen rahatsızlığın mutlaka tedavi edilmesi gerekir. Tedavi için ilaç uygulaması ve bilişsel davranış terapisi uygulanır. Antidepresanlar, serotonin geri alım inhibitörleri tedavide yardımcı olur. Bilişsel davranış terapisi, kişinin ritüelleri yapmadan, korkularıyla yüzleşmesini ve anksiyetenin azalmasını sağlar. Ayrıca düşüncelerden arınmayı sağlar. Sürekli yapılan tedavilerle kişiler rahat bir yaşam sürebilir, düzen konusunda olan takıntılardan kurtulabilir. Rahatsızlığın erken teşhis edilmesi tedavi süresini kısaltan bir etkendir. Kişileri çocukluk döneminde, gençlikte ve yetişkinliğin ilk zamanlarında etkileyen bu sorundan, yapılan tedaviyle rahatlıkla kurtulmak mümkündür.

Sizden Gelen Sorular / Yorumlar

İlk soruyu siz sormak istermisiniz?

Soru Sor / Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Haber Bülteni

Popüler İçerik

Temizlik Hastalığı Belirtileri ve Tedavisi

Temizlik Hastalığı Belirtileri ve Tedavisi

Çevresel Psikoloji

Çevresel Psikoloji

Aşk Acısı Belirtileri ve Tedavisi

Aşk Acısı Belirtileri ve Tedavisi

Aldatma Nedir? ve Aldatmanın Türleri

Aldatma Nedir? ve Aldatmanın Türleri

Anksiyete Nedir? Anksiyete Türleri Nelerdir

Anksiyete Nedir? Anksiyete Türleri Nelerdir

Güncel

Ruhsal Çöküntü Belirtileri ve Tedavisi

Ruhsal Çöküntü Belirtileri ve Tedavisi

Güncel

Bulimia Belirtileri ve Tedavisi

Bulimia Belirtileri ve Tedavisi